FBI raporuna göre gençler siber dolandırıcılığın birincil hedefi haline gelirken, yapay zekâ destekli suçlar ilk kez ayrı bir kategori olarak kayıtlara geçti.
ABD Federal Soruşturma Bürosu’nun (FBI) internet suçu şikayetlerine ilişkin en güncel raporu, siber suçun hızla tırmanmaya devam ettiğini ortaya koyarken, iki eğilim diğerlerinin önüne geçiyor: genç mağdurların giderek daha ağır biçimde hedef alınması ve yapay zekânın suçluların elinde yeni bir araca dönüşmesi. FBI’ın İnternet Suçları Şikayet Merkezi (IC3) verilerine göre 20 yaşından küçük kişilere yönelik internet suçu şikayetleri geçen yıl 31 binin üzerine çıkarak 2024’e kıyasla yüzde 74 arttı; bu rakam 2015 yılının yaklaşık üç katına denk geliyor.
Kolay Erişim
Gençler birincil hedefte
Hayatları boyunca teknolojiyle iç içe büyüyen gençlerin bu denli yüksek oranda hedef alınması, uzmanlara göre tesadüf değil. Siber güvenlik danışmanlık firması NCC Group’tan Ade Clewlow, genç kuşağın “çevrimiçi yaşadığını” ve yaptıkları işe güvendiğini belirtiyor.
“Mağdurun hep başkaları olacağını düşünüyorlar; oysa gördüğümüz üzere onlar da herkes kadar kolay hedef olabiliyor.”
San Francisco merkezli siber risk şirketi Resilience’ın risk operasyon merkezi direktörü Judson Dressler ise dolandırıcıların, gençlerin yoğun vakit geçirdiği sosyal medya platformlarında sıklıkla boy gösterdiğini söylüyor. Dressler’a göre suçlular çoğu zaman genç kullanıcıları, ebeveynleri de dahil olmak üzere çevrelerindeki diğer potansiyel mağdurlara erişmek için bir basamak olarak kullanıyor.
Yapay zekâ suçluların yeni silahı
Raporun en dikkat çekici yeniliği ise yapay zekâ ile ilgili suçların ilk kez ayrı bir başlık altında ölçülmesi. IC3, geçen yıl yapay zekâ bağlantılı dolandırıcılığa ilişkin 22 binden fazla şikayet aldığını; mağdurların kayıplarının ise yaklaşık 893 milyon dolara ulaştığını açıkladı.
FBI Siber Birimi Müdür Yardımcısı Michael Machtinger’a göre yapay zekânın sağladığı en büyük avantaj, sahte iletişimlerin artık en eğitimli kişilere bile son derece resmi ve meşru görünebilmesi. Suçluların da herkes gibi yapay zekâyı en verimli biçimde nasıl kullanacaklarını deneme yanılma yoluyla öğrendiğini belirten Chicago Üniversitesi Harris Kamu Politikası Okulu’ndaki Siber Politika Girişimi’nin yöneticisi ve eski Beyaz Saray ulusal siber direktör yardımcısı vekili Jake Braun, bu durumun tehdidin yalnızca büyüyeceğine işaret ettiğini söylüyor:
“Yapay zekâ şirketleri, bugünkü yapay zekânın kullanacağınız en kötü yapay zekâ olduğunu söylemeyi seviyor. Aynı şekilde şu da doğru: Bunlar göreceğimiz en düşük yapay zekâ şikayeti sayıları.”
Kamu görevlisi taklidi dolandırıcılıkları sofistike hale geliyor
Yapay zekânın etkisi, kamu görevlisi taklidiyle yapılan dolandırıcılıklarda da kendini gösteriyor. Bu tür şikayetlerin sayısı bir önceki yıl yaklaşık 17 binken geçen yıl 32 binin üzerine çıktı. Dressler’a göre, bir zamanlar sahte vergi dairesi memurlarının hediye kartı talep ettiği “beceriksiz” telefon aramalarıyla başlayan bu suç türü, bugün çok daha sofistike ve göz ardı edilmesi çok daha zor bir hale evrildi.
Sahte aramalarda arayan kimliği meşru kurum numaraları olarak görünüyor, e-postalar resmi mühürler ve doğru kurum dilini taşıyor; daha ileri saldırılarda ise yapay zekâ üretimi deepfake ses ve görüntülerle bir kamu görevlisinin sesi ve görüntüsü taklit edilebiliyor. Ohio’nun Columbus kentindeki Meyer Wilson Werning’den avukat Courtney M. Werning, yakın zamanda 93 yaşındaki bir müvekkilinin bu yöntemle 1,5 milyon dolar kaybettiğini aktarıyor: Kendilerini FBI yetkilisi olarak tanıtan dolandırıcılar, bir dizi görüşmeyle müvekkili varlıklarının suçluların hedefi olduğuna ikna etmiş, hesaplarını boşaltarak parayı kripto ATM’lerine yatırmaya yönlendirmişti. Werning’e göre dolandırıcılar, çoğu zaman yalnız yaşayan ve fikir danışacak geniş bir çevresi olmayan yaşlıları özellikle hedef alıyor.
En büyük kayıp kripto dolandırıcılığında
Finansal kayıplar açısından bakıldığında en büyük zarar kalemi kripto para yatırım dolandırıcılığı oldu. ABD’de internet suçu mağdurlarının geçen yıl bildirdiği kayıplar 7,2 milyar dolara ulaştı; bu rakam bir önceki yıl 5,8 milyar dolardı ve kayıplar son birkaç yıldır istikrarlı biçimde artıyor. Werning, birçok finansal danışmanın kripto yatırımı konusunda tavsiye vermemesi nedeniyle yatırım yapmak isteyenlerin fırsatları kendi başlarına aradığını, bunun da kimi zaman onları doğrudan dolandırıcılığa sürüklediğini belirtiyor.
FBI, bu alanda Ocak 2024’te kripto para yatırım dolandırıcılığı mağdurlarını tespit edip bilgilendirmeyi amaçlayan “Level Up” adlı bir girişim başlatmıştı. Aralık 2025 itibarıyla büro, 8.103 mağduru bilgilendirerek tahmini 511 milyon dolarlık kaybın önüne geçti. Machtinger, mağdurları yaşadıkları olayları IC3.gov üzerinden bildirmeye çağırıyor; bunun hem kişinin kendisine yardımcı olabileceğini hem de benzer suçlara karşı çok sayıda başka kişiyi koruyabileceğini vurguluyor.
Bu haber, Wall Street Journal’da Cheryl Winokur Munk imzasıyla yayımlanan habere dayanmaktadır.
